تبلیغات
قرآن و حدیث - فضیلت تلاوت سوره های قرآن کریم (5)

قرآن و حدیث
 

51- فضیلت تلاوت سوره ذاریات

در حدیثى از امام صادق علیه السلام  آمده است : من قراء سورة الذاریات فى یومه او لیلته اصلح الله له معیشته و اتاه برزق واسع و نور له فى قبره بسراج یزهر الى یوم القیامة :

هر كس سوره ذاریات را در روز یا شب بخواند خداوند وضع زندگى و معیشت او را اصلاح مى كند، روزى وسیعى به او مى دهد، و قبر او را با چراغى روشن مى سازد كه تا روز قیامت مى درخشد!

كرارا گفته ایم تنها لقلقه زبان براى رسیدن به اینهمه پاداش عظیم كافى نیست بلكه هدف تلاوتى است اندیشه برانگیز، و اندیشه اى عمل آفرین !

ضمنا نامگذارى سوره به ذاریات  به تناسب نخستین آیه این سوره است.

تفسیر نمونه جلد 22 صفحه 304

 

52- فضیلت تلاوت سوره طور

در حدیثى آمده كه پیامبر صلى اللّه علیه و آله  فرمود: من قراء سورة الطور كان حقا على الله ان یؤ منه من عذابه و ان ینعمه فى جنته : هر كس ‍ سوره طور را بخواند بر خدا است كه او را از عذابش ایمن سازد، و او را در بهشتش متنعم دارد.

در حدیث دیگرى از امام باقر علیه السلام  مى خوانیم : من قرء سورة الطور جمع الله له خیر الدنیا و الاخرة : كسى كه سوره طور را تلاوت كند خداوند، خیر دنیا و آخرت را براى او جمع مى كند.

روشن است كه اینهمه اجر و پاداش عظیم در دنیا و آخرت از آن كسانى است كه این تلاوت  را وسیله اى براى تفكر، و آنرا نیز به نوبه خود وسیله اى در راه عمل قرار دهد.

تفسیر نمونه جلد 22 صفحه 408

 

53- فضیلت تلاوت سوره نجم

در روایات فضائل مهمى براى تلاوت این سوره بیان شده است :

در حدیثى از رسول الله صلى اللّه علیه و آله  مى خوانیم : من قراء سورة النجم اعطى من الاجر عشر حسنات ، بعدد من صدق بمحمد صلى اللّه علیه و آله  و من جحد به : هر كس سوره النجم  را بخواند خداوند به عدد هر یك از كسانى كه به پیامبر ایمان آوردند و كسانى كه او را انكار كردند ده حسنه به او عطا مى كند.

و در حدیثى از امام صادق جعفر بن محمد علیهم السلام  مى خوانیم : من كان یدمن قرائة و النجم فى كل یوم ، او فى كل لیلة ، عاش محمودا بین الناس ، و كان مغفورا له و كان محببا بین الناس :

كسى كه پیوسته سوره النجم را در هر روز یا در هر شب تلاوت كند در میان مردم فردى شایسته شناخته مى شود، خداوند او را مى آمرزد، و محبوبیت در میان مردم به دست مى آورد.

مسلما چنین پاداشهاى عظیمى از آن كسانى است كه تلاوت این سوره را وسیله اى براى اندیشیدن ، و سپس عمل ، قرار دهند، و تعلیمات مختلف این سوره در زندگى آنها پرتوافكن شود.

 تفسیر نمونه جلد 22 صفحه 475

 

54- فضیلت تلاوت سوره قمر

 در حدیثى از پیغمبر گرامى اسلام میخوانیم : من قراء سورة اقتربت الساعة فى كل غب بعث یوم القیامة و وجهه على صورة القمر لیلة البدر، و من قراءها كل لیلة كان افضل ، و جاء یوم القیامة و وجهه مسفر على وجوه الخلائق : هر كس سوره اقتربت را یكروز در میان بخواند روز قیامت در حالى برانگیخته مى شود كه صورتش ‍ همچون ماه در شب بدر است ، و هر كس آنرا هر شب بخواند افضل است ، و در قیامت نور و روشنائى صورتش بر سایر خلایق برترى دارد.مسلما این درخشندگى صورت در صحنه قیامت نشانه ایمان قوى و راستینى است كه در سایه تلاوت این سوره و تفكر و سپس عمل به آن حاصل شده است نه تلاوت خالى از اندیشه و عمل.

تفسیر نمونه جلد 23 صفحه 6

 

55- فضیلت تلاوت سوره الرحمن

 از آنجا كه این سوره حس شكرگزارى را در انسانها به عالیترین وجهى برمى انگیزد، و بیان نعمتهاى مادى و معنوى دنیا و آخرت شوق طاعت و بندگى را در دل او افزایش مى دهد فضیلتهاى فراوانى براى تلاوت آن در روایات آمده است ، البته تلاوتى كه در اعماق روح انسان نفوذ كند و مبداء حركت گردد نه مجرد لقلقه زبان .

از جمله در حدیثى از رسول خدا مى خوانیم : من قراء سورة الرحمن رحم الله ضعفه و ادى شكر ما انعم الله علیه : هر كس سوره الرحمن را بخواند خداوند به ناتوانى او در اداى شكر نعمتها رحم مى كند، و حق شكر نعمتهائى را كه به او ارزانى داشته خودش ادا مى كند.

در حدیث دیگرى در ثواب الاعمال  از امام صادق علیه السلام  مى خوانیم : تلاوت سوره الرحمن ، و قیام به آن را هرگز رها نكنید، چرا كه این سوره در قلوب منافقان هرگز استقرار نمى یابد، و خداوند آن را در قیامت در صورت انسانى قرار مى دهد كه زیباترین چهره ، و خشبوترین رائحه را دارد، سپس در جائى قرار مى گیرد كه از همگان به خداوند متعال نزدیكتر است ! خداوند از این سوره مى پرسد: چه كسى در زندگى دنیا به محتواى تو قیام داشت و تلاوت تو را ادامه مى داد؟

در پاسخ مى گوید: خداوندا! فلان و فلان در اینحال صورتهاى آنها سپید مى شود، خدا به آنها مى فرماید: اكنون هر كه را مى خواهید شفاعت كنید، آنها تا آنجا كه آرزو دارند شفاعت مى كنند، و براى هیچكس ‍ شفاعت نمى كنند مگر اینكه به آنها گفته مى شود وارد بهشت شوید و هر كجا مى خواهید ساكنگردید!.

و در حدیث دیگرى از آن حضرت آمده است : من قراء سورة الرحمن فقال عند كل فباى آلاء ربكما تكذبان  لا بشى ء من آلائك رب اكذب ، فان قراءها لیلا ثم مات مات شهیدا، و ان قراءها نهارا فمات مات شهیدا:

هر كس سوره الرحمن را بخواند و هنگامى كه به آیه فباى آلاء ربكما تكذبان  مى رسد بگوید لا بشى ء من الائك رب اكذب : خداوندا هیچیك از نعمتهاى تو را انكار نمى كنم  اگر این تلاوت در شب باشد و در همان شب بمیرد شهید خواهد بود، و اگر در روز باشد و در همان روز بمیرد نیز شهید خواهد بود!.

 تفسیر نمونه جلد 23 صفحه 94و93

 

 56- فضیلت تلاوت سوره  واقعه

درباره تلاوت این سوره روایات زیادى در منابع اسلامى ذكر شده است ، از جمله در حدیثى از رسول خدا مى خوانیم : من قراء سورة الواقعه كتب لیس من الغافلین : كسى كه سوره واقعه را بخواند نوشته مى شود كه این فرد از غافلان نیست .چرا كه آیات سوره آنقدر تكاندهنده و بیداركننده است كه جائى براى غفلت انسان باقى نمى گذارد.

به همین دلیل در حدیث دیگرى از پیامبر صلى اللّه علیه و آله  مى خوانیم : وقتى از آن حضرت سؤ ال كردند: چرا با این سرعت آثار پیرى در چهره مبارك شما ظاهر شده است ؟ در پاسخ فرمود: شیبتنى هود، والواقعه ، والمرسلات ، و عم یتسائلون : سوره هاى هود و واقعه و مرسلات و عم مرا پیر كرد! چرا كه در این سوره ها اخبار تكاندهنده اى از قیامت و رستاخیز و حوادث هولناك و مجازات مجرمان آمده ، همچنین داستانهاى تكاندهنده اى از سرگذشت اقوام پیشین و بلاهائى كه بر آنها نازل شد.در حدیث دیگرى از امام صادق علیه السلام  مى خوانیم : من قراء فى كل لیلة جمعة الواقعة احبه الله ، و حببه الى الناس اجمعین ، و لم یر فى الدنیا بؤ سا ابدا، و لا فقرا و لا فاقة و لا آفة من آفات الدنیا، و كان من رفقاء امیرالمؤ منین علیه السلام : هر كس سوره واقعه را در هر شب جمعه بخواند خداوند او را دوست دارد و نزد همه مردم محبوب مى كند، و هرگز در دنیا ناراحتى نمى بیند، و فقر و فاقه و آفتى از آفات دنیا دامنگیرش نمى شود، و از دوستان امیرمؤ منان على علیه السلام  خواهد بود.در حدیث دیگرى آمده است كه عثمان بن عفان به عنوان عیادت وارد بر عبدالله بن مسعود شد در همان بیمارى كه با آن از دنیا رفت ، پرسید: از چه ناراحتى ؟ گفت : از گناهانم ، گفت : چه میل دارى ؟ گفت : رحمت پروردگارم ! گفت : اگر موافق باشى طبیب براى تو بیاوریم ؟ گفت : طبیب بیمارم كرده ، گفت : اگر مایل باشى دستور دهم عطاى تو را از بیت المال بیاورند، گفت : آن روز كه نیازمند بودم به من ندادى و امروز كه بى نیازم به من مى دهى ؟!

گفت : مانعى ندارد براى دخترانت باشد، گفت : آنها هم نیازى ندارند، چرا كه من سفارش كردم سوره واقعه  را بخوانند، من از رسول خدا صلى اللّه علیه و آله  شنیدم كه مى فرماید: من قراء سورة الواقعة كل لیلة لم تصبه فاقة ابدا: هر كس سوره واقعه را هر شب بخواند هرگز فقیر نخواهد شد.و به همین دلیل در روایت دیگرى سوره واقعه سوره غنى  نامیده شده است.

روشن است كه تنها نمى توان با لقلقه زبان اینهمه بركات را در اختیار گرفت ، بلكه باید به دنبال تلاوت فكر و اندیشه ، و به دنبال آن حركت و عمل باشد.

 تفسیر نمونه جلد 23 صفحه194و195و 196

 

 57- فضیلت تلاوت سوره حدید

در روایات اسلامى نكته هاى جالب توجهى پیرامون فضیلت تلاوت این سوره آمده ، البته تلاوتى كه تواءم با فكر، و تفكرى كه تواءم با عمل باشد.

در حدیثى از پیغمبر گرامى اسلام صلى اللّه علیه و آله  مى خوانیم : من قراء سورة الحدید كتب من الذین آمنوا بالله و رسوله : كسى كه سوره حدید را بخواند در زمره كسانى كه به خدا و پیامبرش ایمان آورده اند نوشته خواهد شد.در حدیث دیگرى از همان حضرت صلى اللّه علیه و آله  نقل شده كه قبل از خواب مسبحات را تلاوت مى فرمود مسبحات سوره هائى است كه با سبح لله یا یسبح لله آغاز مى شود و آن پنج سوره است : سوره حدید، حشر، صف جمعه و تغابن  و مى فرماید: ان فیهن آیة افضل من الف آیة : در آنها آیه اى است كه از هزار آیه برتر است !.البته پیامبر صلى اللّه علیه و آله  این آیه را تعیین نفرموده ، ولى بعضى از مفسران احتمال داده اند كه منظور آخرین آیه سوره حشر است ، هر چند دلیل روشنى براى این معنى در دست نیست.

در حدیث دیگرى از امام باقر علیه السلام  مى خوانیم : من قراء المسبحات كلها قبل ان ینام لم یمت حتى یدرك القائم علیه السلام  و ان مات كان فى جوار رسول الله صلى اللّه علیه و آله : كسى كه مسبحات  سوره هاى پنجگانه فوق  را بخواند از دنیا نمى رود تا حضرت مهدى علیه السلام  را درك كند، و اگر قبلا از دنیا برود در جهان دیگر در همسایگى رسول خدا خواهد بود.

تفسیر نمونه جلد 23 صفحه 292و293

 

 58- فضیلت تلاوت سوره مجادله

در فضیلت این سوره دو روایت از پیغمبر گرامى اسلام صلى اللّه علیه و آله  و امام صادق علیه السلام  نقل شده است :

در روایت نخست آمده است : من قراء سورة المجادلة كتب من حزب الله یوم القیامة : هر كس سوره مجادله را تلاوت كند و در آن بیندیشد و به كار بندد در قیامت در زمره حزب الله خواهد بود.و در حدیث دوم مى خوانیم : من قراء سورة الحدید و المجادلة فى صلاة فریضة و ادمنها لم یعذبه الله حتى یموت ابدا، و لا یرى فى نفسه و لا فى اهله سوءا ابدا، و لا خصاصة فى بدنه : هر كس سوره حدید و مجادله را در نمازهاى فریضه بخواند و آنرا ادامه دهد، خداوند هرگز او را در تمام طول زندگى عذاب نمى كند، و در خود و خانواده اش هرگز بدى نمى بیند، و نیز گرفتار فقر و بدحالى نمى شود.

تناسب محتواى این سوره ها با پاداشهاى فوق روشن است ، و این خود نشان مى دهد كه هدف از تلاوت پیاده كردن محتواى آن در زندگى است نه تلاوتى خالى از اندیشه و عمل .

 تفسیر نمونه جلد 23 صفحه 404

59- فضیلت تلاوت سوره حشر

براى این سوره فضیلت بسیار گفته شده از جمله در حدیثى از پیغمبر گرامى صلى اللّه علیه و آله  مى خوانیم : من قراء سورة الحشر لم یبق جنة و لا نار و لا عرش و لا كرسى و لا حجاب و لا السموات السبع و لا الارضون السبع و الهوام و الریاح و الطیر و الشجر و الدواب و الشمس و القمر و الملائكة الا صلوا علیه ، و استغفروا له و ان مات من یومه او لیلته مات شهیدا!: هر كس سوره حشر را بخواند تمام بهشت و دوزخ و عرش و كرسى و حجاب و آسمانها و زمینهاى هفتگانه و حشرات و بادها و پرندگان و درختان و جنبندگان و خورشید و ماه و فرشتگان همگى بر او رحمت مى فرستند، و براى او استغفارمى كنند، و اگر در آن روز یا در آن شب بمیرد شهید مرده است.

و در حدیث دیگرى از امام صادق مى خوانیم من قراء اذا امسى الرحمن و الحشر وكل الله بداره ملكا شاهرا سیفه حى یصبح : هر كس سوره الرحمن و حشر را به هنگام غروب بخواند خداوند فرشته اى را با شمشیر برهنه ماءمور حفاظت خانه او مى كند.

بدون شك اینها همه آثار اندیشه در محتواى سوره است كه از قرائت آن ناشى مى شود و در زندگى انسان پرتوافكن مى گردد.

 تفسیر نمونه جلد 23 صفحه و480و481

 

 60- فضیلت تلاوت سوره ممتحنه

در حدیثى از رسول خدا صلى اللّه علیه و آله و سلّم  مى خوانیم : من قرء سورة الممتحنة كان المؤ منون و المؤ منات له شفعاء یوم القیامة : هر كس سوره ممتحنه راقرائت كند تمام مؤ منین و مؤ منات ، شفیعان او در روز قیامت خواهند بود.

در حدیث دیگرى از امام على بن الحسین علیه السلام  آمده است : من قرء سورة الممتحنة فى فرائضه و نوافله امتحن الله قلبه للایمان ، و نور له بصره ، و لا یصیبه فقر ابدا، و لا جنون فى بدنه ، و لا فى ولده : كسى كه سوره ممتحنه را در نمازهاى واجب و نافله بخواند، خداوند قلبش را براى ایمان ، خالص و آماده مى كند، نور بصیرت به او مى بخشد، و هرگز فقر دامان او را نمى گیرد، و خود و فرزندانش به جنون گرفتار نمى شوند.

ناگفته پیدا است اینهمه فضیلت و افتخار از آن كسانى است كه آیات این سوره را در زمینه حب فى الله  و بغض فى الله  و جهاد در راه خدا و به كار بستن محتواى آن ، مورد توجه قرار مى دهند، و تنها به تلاوت بى روح و فاقد علم و عمل قناعت نكنند.

 تفسیر نمونه جلد 24 صفحه 6و5

 

 61- فضیلت تلاوت سوره صف

در حدیثى از پیغمبر گرامى اسلام صلى اللّه علیه و آله و سلّم  مى خوانیم : من قراء سورة عیسى كان عیسى مصلیا علیه مستغفرا له ما دام فى الدنیا و هو یوم القیمة رفیقه : هر كس سوره عیسى سوره صف  را بخواند حضرت مسیح بر او درود مى فرستد و تا در دنیا زنده است براى او استغفار مى كند و در قیامت رفیق او است.

در حدیث دیگرى از امام باقر علیه السلام  مى خوانیم : من قراء سورة الصف و اد من قرائتها فى فرائضه و نوافله صفه الله مع ملائكته و انبیائه المرسلین هر كس سوره صف را بخواند، و در نمازهاى واجب و مستحب به آن ادامه دهد، خداوند او را در صف فرشتگان و پیامبران مرسل قرار مى دهد.

 تفسیر نمونه جلد 24 صفحه 58

62- فضیلت تلاوت سوره جمعه

در فضیلت تلاوت این سوره روایات بسیارى وارد شده ، چه مستقلا و یا در ضمن نمازهاى یومیه .

در حدیثى از پیغمبر اكرم صلى اللّه علیه و آله و سلّم  مى خوانیم : و من قرء سورة الجمعة اعطى عشر حسنات بعدد من اتى الجمعة ، و بعدد من لم یاتها فى امصار المسلمین : هر كس سوره جمعه را بخواند خداوند به تعداد كسانى كه در نماز جمعه شركت مى كنند و كسانى كه شركت نمى كنند در تمام بلاد مسلمین به او ده حسنه مى بخشد.

در حدیث دیگرى از امام صادق علیه السلام  آمده است كه بر هر مؤ منى از شیعیان ما لازم است در شب جمعه ، سوره جمعه  و سبح اسم ربك الاعلى  را بخواند، و در ظهر جمعه ، سوره جمعه و منافقین را، و هر گاه چنین كند گوئى عمل رسول الله صلى اللّه علیه و آله و سلّم  را انجام داده ، و پاداش و ثوابش بر خدا بهشت است .

مخصوصا تاءكید زیادى روى این مطلب شده كه سوره جمعه  و منافقین  را در نماز جمعه بخوانند و در بعضى از این روایات آمده كه حتى الامكان آن را ترك نكنند و با این كه عدول از سوره توحید و قل یا ایها الكافرون  به سوره هاى دیگر در قرائت نماز جائز نیست این مساءله در خصوص نماز جمعه استثنا شده است و عدول از آنها به سوره جمعه  و منافقین  جایز بلكه مستحب شمرده است .

و اینها همه نشانه اهمیت فوق العاده این سوره قرآن مجید است.

 تفسیر نمونه جلد 24 صفحه 102و103

 

 63- فضیلت تلاوت سوره منافقین .

در حدیثى از پیغمبر گرامى اسلام صلى اللّه علیه و آله و سلّم  آمده است : من قراء سورة المنافقین برء من النفاق : كسى كه سوره منافقین را بخواند از هرگونه نفاق پاك مى شود.

و در حدیثى از امام صادق علیه السلام  مى خوانیم : بر هر مؤ منى از شیعیان ما لازم است كه در شب جمعه سوره جمعه و سبح اسم ربك الاعلى بخواند، و در نماز ظهر جمعه سوره جمعه  و منافقین  را، سپس افزود فاذا فعل ذلك فكانما یعمل بعمل رسول الله صلى اللّه علیه و آله و سلّم  و كان جزاؤ ه و ثوابه على الله الجنة :

هنگامى كه چنین كند گوئى عمل رسول خدا را انجام داده و جزا و پاداشش بر خدا بهشت است .

كرارا بعد از ذكر فضائل سوره گفته ایم كه این فضائل و آثار مهم نمى تواند تنها نتیجه تلاوت خالى از اندیشه و عمل باشد، روایات فوق نیز شاهد این سخن است ، چرا كه هرگز خواندن این سوره بى آنكه برنامه زندگى بر آن تطبیق شود روح نفاق را از انسان بیرون نمى برد.

تفسیر نمونه جلد 24 صفحه 144

 

 64- فضیلت تلاوت سوره تغابن

در حدیثى از رسول خدا صلى اللّه علیه و آله و سلّم  مى خوانیم : من قراء سورة التغابن دفع عنه موت الفجاة : هر كس سوره تغابن را بخواند مرگ ناگهانى از او دفع مى شود.

و در حدیثى از امام صادق علیه السلام  مى خوانیم : من قرء سورة التغابن فى فریضته ، كانت شفیعة له یوم القیامة و شاهد عدل عند من یجیز شهادتها ثم لا تفارقه حتى یدخل الجنة : كسى كه سوره تغابن را در نماز فریضهاى بخواند شفیع او روز قیامت خواهد شد، و شاهد عادلى است در نزد كسى كه شفاعت او را اجازه مى دهد، سپس از او جدا نمى شود تا داخل بهشت گردد.

بدیهى است این تلاوت باید تواءم با اندیشه باشد اندیشه اى كه محتواى آنرا در عمل منعكس كند، تا این همه آثار و بركات بر آن مترتب گردد.

 تفسیر نمونه جلد 24 صفحه 182

 

 65- فضیلت تلاوت سوره طلاق

در حدیثى از پیغمبر اكرم صلى اللّه علیه و آله و سلّم  آمده است من قراء سورة الطلاق مات على سنة رسول الله صلى الله علیه و آله : هر كس ‍ سوره طلاق را بخواند و آنرا در برنامه هاى زندگى خود به كار بندد بر سنت پیامبر از دنیا مى رود.

 تفسیر نمونه جلد 24 صفحه 218

 

 66- فضیلت تلاوت سوره تحریم

در حدیثى از رسول خدا صلى اللّه علیه و آله و سلّم  چنین نقل شده ، هر كس این سوره را بخواند اعطاه الله توبة نصوحا: خداوند توفیق توبه خالص به او مى دهد

و در حدیثى از امام صادق علیه السلام  مى خوانیم : هر كس سوره طلاق و تحریم را در نماز فریضه بخواند، خداوند او را در قیامت از ترس ‍ و اندوه پناه مى دهد، و از آتش دوزخ رهائى مى بخشد، و او را به خاطر تلاوت این سوره و مداومت بر آن ، وارد بهشت مى كند، زیرا این دو سوره ، از آن پیغمبر صلى اللّه علیه و آله و سلّم  است .

 تفسیر نمونه جلد 24 صفحه 268

 

 67- فضیلت تلاوت سوره ملک

روایات زیادى در فضیلت این سوره از پیامبر صلى اللّه علیه و آله و سلّم  و ائمه اهل بیت علیهمالسلام  نقل شده است :

از جمله در حدیثى از پیامبر صلى اللّه علیه و آله و سلّم  مى خوانیم : من قراء سورة تبارك فكانما احیا لیلة القدر!: كسى كه سوره تبارك را بخواند چنان است كه گوئى شب قدر را احیا داشته .

و در حدیث دیگرى از همان حضرت آمده است : وددت ان تبارك الملك فى قلب كل مؤ من : دوست مى داشتم كه سوره تبارك در قلب همه مؤ منان ثبت بود.

در حدیثى از امام محمد بن على الباقر مى خوانیم كه فرمود: سورة الملك هى المانعة تمنع من عذاب القبر، و هى مكتوبة فى التوراة سورة الملك و من قراءها فى لیلة فقد اكثر، و اطاب ، و لم یكتب من الغافلین ... سوره ملك سوره مانعه  است ، یعنى از عذاب قبر ممانعت مى كند، و در تورات به همین نام ثبت است ، كسى كه آنرا در شبى بخواند بسیار خوانده ، وخوب خوانده ، و از غافلان محسوب نمى شود.

و احادیث در این زمینه بسیار است .

البته اینهمه آثار عظیم مربوط به خواندن بدون فكر و عمل نیست ، هدف خواندنى است آمیخته با الهام گرفتن براى عمل .

 تفسیر نمونه جلد 24 صفحه 312 و313




ادامه مطلب

نوشته شده در تاریخ سه شنبه 16 شهریور 1389 توسط فاضل
تمامی حقوق این وبلاگ محفوظ است | طراحی : پیچک| بازپخش : بانک جامع قالب های فارسی